تبلیغات
اخبار بـیـداری اسـلامی - میلیاردر اخوانی (خیرت الشاطر) ، یا عمرو موسی؟

جمعه 18 فروردین 1391

میلیاردر اخوانی (خیرت الشاطر) ، یا عمرو موسی؟

نویسنده: islamic-awakening   طبقه بندی: مصر، نگاه دوم، 

بیداری اسلامی / معرفی نامزدی از سوی اخوان المسلمین برای انتخابات ریاست جمهوری موجب غافلگیری و شگفتی هم ناظران مسائل مصر و هم بازیگران سیاسی این کشور شده است؛ چه آنکه اخوان بارها تأکید کرده بود هیچ نامزدی را برای انتخابات ریاست جمهوری معرفی نمی کند. همچنین رهبران و سخنگویان اخوان بارها بر عدم دخالت جدی این گروه در بازی های سیاسی این کشور تأکید کرده بودند. پس از تأسیس حزب عدالت و آزادی از سوی اخوان المسلمین اعلام شد که این حزب به رغم آنکه برنامۀ جدی برای ورود به رقابت های پارلمانی را دارد، نامزدی برای انتخابات ریاست جمهوری معرفی نخواهد کرد. پس از پیروزی مهم و البته قابل پیش بینی حزب عدالت و آزادی در انتخابات پارلمانی مصر و کسب اکثریت کرسی ها، این بحث بار دیگر مطرح شد که آیا اخوان، به صورت مستقیم و یا از طریق حزب عدالت و آزادی، قصد اثرگذاری بر انتخابات ریاست جمهوری را خواهد داشت و یا خیر؟


در این زمینه برآورد ناظران و بازیگران سیاسی مصر آن بود که با توجه به تأکیدات رهبران اخوان، این جمعیت سعی دارد از طریق انتخابات پارلمانی مصر، قدرت نمایی کند و در صورت لزوم دولت آینده را تحت فشار قرار دهد. حتی پس از اعلام نامزدی برخی از فعالان اسلامگرا همچون محمدسلیم العوا، حقوقدان و وکیل برجستۀ مصری، حازم صلاح أبو اسماعیل، خطیب و عضو سابق اخوان، و عبدالمنعم ابوالفتوح، عضو برجستۀ سابق اخوان، اخوانی ها اعلام کردند قصد حمایت از هیچ نامزدی را ندارند. با بروز شکاف هایی در بین هواداران این گروه بر سر ورود و یا عدم ورود به دور رقابت ها، اخوان المسلمین اعلام کرد که اگر هر یک از اعضایش به هواداری از کاندیداها فعالیتی صورت دهد از صفوف این جمعیت اخراج خواهد شد. اتفاقاً تعدادی از اخوانی ها که به نفع ابوالفتوح فعالیت کرده بودند بلافاصله و به دلیل همان فعالیت ها از جمعیت اخراج شدند. همین امر این گمان را تقویت کرد که اخوان بدون شک به پیروزی در انتخابات پارلمانی بسنده خواهد کرد.


با معرفی خیرت الشاطر، نفر دوم جمعیت اخوان، به عنوان نامزد رسمی این جمعیت برای انتخابات ریاست جمهوری بازیگران داخلی و خارجی یک باره غافلگیر شدند. در باب این سیاست اخوان دو دیدگاه وجود دارد:

نخست آنکه، پیروزی اخوان در 2 دور از انتخابات پارلمانی سبب تقویت اعتماد به نفس این جمعیت شده و اکنون رهبران این جریان می خواهند با در اختیار گرفتن بالاترین پست اجرایی و سیاسی پیروزی خود را کامل کنند. ضمن آنکه اخوان به بازیگری شورای عالی نیروهای مسلح چندان اعتمادی ندارد و این هراس نیز وجود دارد که ارتش با اثرگذاری بر انتخابات ریاست جمهوری این پست را به صورت غیرمستقیم در اختیار گیرد که در نتیجه فعالیت های اخوان و حزب عدالت و آزادی در پارلمان محدود و یا بی اثر خواهد شد. با توجه به اعلام حضور افرادی همچون احمد شفیق، آخرین نخست وزیر حکومت مبارک و آمادگی عمر سلیمان برای ورود به رقابت های انتخاباتی، نگرانی رهبران اخوان از این جهت قابل درک است. 


اگر این گمانه زنی درست باشد، معرفی نامزدی برای انتخابات ریاست جمهوری از سوی اخوان المسلمین به معنای تشدید اختلافات جمعیت با شورای عالی نیروهای مسلح خواهد بود؛ چرا که این شورا با وضعیت جدیدی روبرو شده و بدون شک در پی مقابله با آن خواهد بود. پرواضح است که شورای عالی نیروهای مسلح در پی حفظ منافع سیاسی و موقعیت اقتصادی ارتش در دورۀ پس از مبارک است و به سادگی به تغییر بنیادین وضعیت رضایت نخواهد داد.


اما نظر دومی نیز وجود دارد. برخی بر این باورند که معرفی نامزدی از سوی اخوان المسلمین به معنای توافق پشت پرده ارتش و اخوان برای کنترل مصر پس از مبارک است. به خصوص آنکه این سیاست در دورۀ انقلاب و پس از آن همواره بین این دو بازیگر وجود داشته و گفته می شود توافقات و تفاهماتی میان آنها در آن مقطع پدید آمده است. در این راستا گفته می شود که ارتش و شورای عالی نیروهای مسلح، گسترش فعالیت اخوان المسلمین را به رسمیت شناخته و در تلاش است تا زمینه را برای فعالیت های بیشتر اما کنترل شده این جمعیت فراهم کند. در مقابل، اخوان المسلمین نیز پس از کسب قدرت بایستی منافع اقتصادی و سیاسی ارتش را محترم دانسته و آن را در نظر گیرد. از جمله هواداران این نظریه محمد سلیم العوا معتقد است این رویداد ناشی از توافق پشت پرده رهبران اخوان و حزب عدالت و آزادی با ارتش است.


سوال اساسی و مهمتر اینجاست که این رویداد، چه ناشی از یک توافق پشت پرده باشد و چه نمایانگر اختلافات ارتش و اخوان، چه تأثیری بر گامهای بعدی اخوان المسلمین و بازیگری این جمعیت در آیندۀ سیاسی مصر خواهد گذاشت؟ و آیا احتمال پیروزی خیرت الشاطر می رود یا خیر؟
اول آنکه، اخوان کوشیده است چهره ای سیاسی و اقتصادی را به عنوان نامزد معرفی کند؛ الشاطر هم سابقۀ سیاسی قوی و روشنی دارد و هم از سابقۀ تجاری و اقتصادی مهمی برخوردار است. معرفی این چهره بدان معناست که اخوان هم برای وضعیت سیاسی مصر برنامه دارد و هم برای بهبود وضعیت اقتصادی این کشور در اندیشه است. در حالی که عموم نامزدهای انتخاباتی دارای سوابق سیاسی، حقوقی و نظامی هستند، معرفی یک چهرۀ موفق اقتصادی به معنای آنست که اخوان قصد دارد وضعیت وخیم اقتصادی کشور را بهبود بخشد و تلاش می کند با معرفی الشاطر این هدف را اجرایی کند.


دوم آنکه، اخوان با معرفی یک نامزد انتخاباتی، گروههای رقیب سکولار اعم از لیبرال و ملی گرا را در دو راهی سختی قرار داده است که آیا در کنار ارتش بایستند و یا در کنار اخوان باشند. مشکل اینجاست که اگر آنها در کنار ارتش بایستند سبب کاهش اعتبار آنها خواهد شد، و اگر در کنار اخوان قرار گیرند، این موضع گیری باعث بی اعتبار شدن ادعاهای سابق آنها خواهد شد، و البته به نظر می رسد گروه های رقیب چاره ای هم جز اعلام موضع ندارند. از این رو معرفی نامزدی از سوی اخوان، از این جهت، یک بازی برد-برد است که سبب تضعیف رقیبان سکولار اعم از لیبرال و ملی گرا خواهد شد. به همین دلیل طی روزهای اخیر شاهد واکنش های خشمگینانۀ برخی از این رقیبان و جریان های سیاسی هستیم که اخوان را به خدعه و فریب مردم متهم کرده اند.


سوم آنکه، آیا اخوان توان برد در رقابت های ریاست جمهوری را دارد یا نه؟ درست است که اخوان یک چهرۀ موفق و مشهور را به عنوان نامزد معرفی کرده است، اما در عین حال نباید فراموش کرد که چند چهرۀ اسلام گرای دیگر نیز در این دور از رقابت ها حضور دارند:
حازم صلاح أبو اسماعیل که بیشتر توسط سلفی ها حمایت می شود، و محمدسلیم العوا و عبدالمنعم ابوالفتوح نیز از حمایت بخش هایی از بدنۀ اخوان برخوردارند. ورود چهار کاندیدای اسلام گرا به رقابت ها می تواند موجب تفرق هواداران اسلام گرایی و شکست آرای نهایی شاطر شود، مگر آنکه طی روزهای آینده تعدادی از این افراد به نفع یکدیگر کناره گیری کنند.


اما این همۀ ماجرا نیست، معرفی یک نامزد می تواند موجب تشدید اختلافات درونی اخوان و حزب عدالت و آزادی شود، از این جهت که بخشی از رهبران و بدنۀ اخوان المسلمین از ابتدا هوادار ورود به رقابت ها بودند، اما بخشی دیگر با این امر مخالفت می کردند. زمانی که اخوان اعلام کرد قصد معرفی نامزد برای انتخابات ریاست جمهوری را ندارد، تعدادی از اعضای ردۀ میانی و پائین اخوان به دلیل فعالیت به نفع ابوالفتوح اخراج شدند، اما حال جمعیت خود به معرفی یک نامزد اقدام کرده است. این رویداد این سوال را به اذهان متبادر می سازد پس چرا تعدادی از اعضای گروه به دلیل طرفداری از نامزدی یک عضو برجسته سابق اخراج شدند. به نظر می رسد این رویداد به معنای تشدید اختلافات بر سر ورود و یا عدم ورود به رقابت های انتخاباتی باشد و همچنان تداوم خواهد داشت که احتمالاً به معنای تضعیف توان و اثرگذاری در صحنۀ سیاسی این کشور خواهد بود. اگرچه رهبران اخوان کوشیده اند با گسترش روابط با تونس بعد از بن علی، با حزب عدالت و توسعه ترکیه و حتی قطر چهرۀ مثبتی از خود نزد بازیگران منطقه ای و بین المللی ارائه دهند و اعتمادهای بیشتری را برای خود جلب کنند، اما به نظر می رسد برای کسب نظر و اعتماد درون مصر همچنان با مشکلاتی جدی مواجه خواهند بود.


اگر این برآورد درست باشد در آن صورت زمینه برای موفقیت نامزدهای مشهورتری چون عمرو موسی فراهم خواهد شد. اتفاقاً عمرو موسی از جمله نامزدهایی است که به صورت غیرمستقیم مورد حمایت گروههای مختلف سکولار نیز هست و به دلیل پیشینه انتقادات شدید از عملکرد اسراییل از مقبولیت و اعتبار زیادی نزد مردم مصر برخوردار است. در هر صورت، معرفی خیرت الشاطر، به عنوان نامزد رسمی اخوان برای انتخابات، به هر نتیجه ای ختم شود، نمایان گر آن است که جریان اسلام گرایی همچنان، و بیش از هر چیزی، به کسب و شاید انحصار قدرت سیاسی می اندیشد

اخـبــار بـرگزیــده

  • تصاویر بیداری اسلامی

اسلایدر

  • آخرین پستها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

نوای آنلاین


ابزار